Posted: 20 Dec. 2021 3 min. read

Aandeelhouderschap en bestuur: strategische vragen

Bent u aandeelhouder of bestuurder? Dan zijn er een aantal strategische vragen waarover u best eens grondig nadenkt. Ook al kan u voor bepaalde situaties terugvallen op de standaardregeling voorzien in het nieuwe Wetboek van Vennootschappen en Verenigingen ("WVV"), toch is het in veel gevallen interessant om te anticiperen op uw toekomstige behoeften en tijdig in een afdwingbare regeling op maat te voorzien.

Aandeelhouderschap

Bij het verwerven van een participatie in een vennootschap lijkt het vaak te vroeg om reeds te denken aan een latere verkoop. In de praktijk blijkt het echter geen overbodige luxe om hier tijdig bij stil te staan. Wat immers als u op een bepaald moment uw aandelen liquide wenst te maken omwille van ziekte, pensioen of (andere) financiële redenen of wanneer de samenwerking met uw medeaandeelhouders niet verloopt zoals verwacht?

Vaak wordt er van uit gegaan dat er voor dergelijke situaties vangnetten zijn. In veel vennootschappen zijn er inderdaad statutaire of onderhandse overdrachtsregelingen voor de aandelen bedongen. Denk maar aan een voorkoop- of goedkeuringsrecht. Deze regelingen veronderstellen evenwel dat u zelf als aandeelhouder een geïnteresseerde koper moet zoeken voor uw aandelen. De vraag stelt zich of u snel een geïnteresseerde derde partij kan vinden op het moment dat u wenst uit te stappen. Met andere woorden, is uw aandelenpakket wel te allen tijde verkoopbaar op de markt? Wenst u zichzelf te beschermen tegen deze - meestal moeilijke en tijdrovende - zoektocht, dan doet u er goed aan om vanaf het begin een goede exit-regeling te stipuleren, zoals bijvoorbeeld een verkoopoptie die een uitstap mits bepaalde voorwaarden tegenover uw medeaandeelhouders verzekert.

In dit kader spelen ook de rechten en verplichtingen die aan uw aandelenpakket verbonden zijn een belangrijke rol. Het spreekt voor zich dat aandelen waaraan slechts beperkte rechten gekoppeld zijn, moeilijk(er) verkoopbaar zijn op de markt. Door in te spelen op de door het WVV geboden flexibiliteit kunnen aandeelhouders samen rechten en plichten op maat koppelen aan hun aandelen. Op deze wijze kan u niet alleen een aanzienlijk sterkere positie als aandeelhouder onderhandelen, maar ook anticiperen op mogelijke issues waarmee u in de toekomst geconfronteerd zou kunnen worden. Denk bijvoorbeeld aan situaties waarin u meer zeggenschap wenst op aandeelhouders- of bestuursniveau of wanneer u niet tevreden bent met uw deelname in de winst. In deze gevallen kan een uitbreiding van de aan uw aandeel verbonden rechten - door bijvoorbeeld een vetorecht of een recht op preferente winstuitkering - een interessante optie zijn.

Bestuur

Ook voor bestuurders zijn er een aantal belangrijke reflectiepunten. Zo is het als bestuurder van belang om stil te staan bij het einde van de duurzame samenwerking met de vennootschap. Voorziet u niets, dan geniet u door de ad nutum-afzetbaarheid, die standaard van toepassing is, geen enkele ontslagbescherming. Afwijkende statutaire bepalingen en goede individuele bestuurdersovereenkomsten zijn hier een must.

Ook de vennootschap zelf heeft belang bij het (her)overwegen van haar bestuursmodel. Per slot van rekening kan een sterk en gestructureerd bestuursorgaan een groot verschil maken voor het imago en de geloofwaardigheid van de vennootschap ten aanzien van derden. Heeft uw vennootschap een duidelijke en efficiënte bevoegdheidsverdeling, zowel tussen de verschillende organen als binnen één orgaan? Of is elke bestuurder eerder een manusje-van-alles zonder duidelijk afgebakende bevoegdheden? Wie wordt verkozen als bestuurder? Zijn dit enkel eensgezinde vertrouwenspersonen van de ondernemer of heeft u al nagedacht over een extern bestuurder die een objectieve en vernieuwende kijk in uw vennootschap kan binnenbrengen?

Conclusie

Wat uw specifieke situatie ook moge zijn: We raden u aan bewust en grondig over elk van deze vraagstukken te reflecteren en, indien nodig, tijdig in een adequate oplossing te voorzien. Een strategische benadering met juridische inslag, een must anno 2021!

Actualiteiten, december 2021

In deze editie: Fiscaliteit 2022: groen, fair en transparant | Aandeelhouderschap en bestuur: strategische vragen | Wijziging btw-vrijstelling voor (para)-medische diensten | Zin of onzin van een ruling voor forfaitaire kostenvergoedingen toegekend aan werknemers | Wallonië ontmoedigt niet geregistreerde schenkingen

More about the subject matter expert

Cécile Wolfs

Cécile Wolfs

Director | Accountancy | Deloitte Private | Tax & Legal

Cécile Wolfs is a Director Tax & Legal Services at Deloitte Private | Accountancy & Advisory and is involved in the corporate guidance of privately owned companies and associations in the broadest sense. She has over 15 years of experience in advising, leading and delivering projects related to corporate law. Together with her team, Cécile assists clients through all legal stages of a company’s life cycle. This includes advice on: incorporations / establishments and partnership structures; by-laws and shareholders agreements; (de)mergers; dissolutions and liquidations; and corporate governance and compliance. She has a special focus and has managed numerous projects on (re)organisation of companies, including national and international (de)mergers and cross border mobility of companies. She also has a strong focus on Legal Tech and combines her traditional legal expertise with digital innovations. Cécile is appreciated by clients for her technical knowledge and her hands-on approach. Her main strength is her ability to keep calm and focus on getting the job done.