Article

KMO-update

Verkoop op afstand: particulieren eveneens hoofdelijk aansprakelijk

In zijn arrest van 18 december 2014 heeft het Hof van Cassatie geoordeeld dat wanneer een particulier een goed koopt onder de regeling voor de verkopen op afstand, hij hoofdelijke gehouden is tot betaling van de volledige Belgische btw.

Volgende feiten werden voor het Hof uiteengezet:

Een Belgische niet-belastingplichtige particulier heeft bij een Duitse firma een houten zelfbouwwoning gekocht. De firma heeft dit product gefactureerd met de Duitse btw aan een tarief van 16%. In het uiteengezette geval was aan alle voorwaarden met betrekking tot de verplichte toepassing van de regeling voor de verkopen op afstand door de Duitse firma voldaan. We zetten deze voorwaarden nog eens op een rijtje:

•              Levering door een belastingplichtige verkoper naar een andere EU lidstaat;

•              Koper niet gehouden tot een intracommunautaire verwerving.

•              Het goed is geen transportmiddel, geen door een leverancier gemonteerd of geplaatst goed en evenmin een goed onderworpen aan de winstmargeregeling;

•              De drempel van €35.000 omzet, gerealiseerd door de leverancier in België (behalve intracommunautaire handelingen, nieuwe transportmiddelen, goederen geleverd met plaatsing of montage, goederen onderworpen aan de winstmargeregeling, accijnsproducten) is overschreden of de leverancier heeft geopteerd voor de toepassing van de regeling voor de verkopen op afstand;

•              Het goed wordt getransporteerd door of voor rekening van de verkoper.

De Duitse firma is dus gehouden tot toepassing van de Belgische btw op deze transactie.

De administratie heeft van de klant de betaling van de volledige de Belgische btw geëist op basis van artikel 51bis §1, 3° dat luidt "De medecontractant van de schuldenaar van de belasting {…}is met deze tegenover de Staat hoofdelijk gehouden tot voldoening van de belasting wanneer de factuur of het als zodanig geldend stuk het bedrag van de op de handeling verschuldigde belasting niet of onjuist vermeldt".

Het Hof van Beroep had geoordeeld dat - overeenkomstig artikel 51bis, §2 dat luidt "de medecontractant van degene die krachtens artikel 51, § 1, 1° schuldenaar is van de belasting, die de identiteit van zijn leverancier aantoont en bewijst hem de prijs en de bijhorende belasting of een deel daarvan te hebben betaald, is evenwel in die mate van de hoofdelijke aansprakelijkheid ontslagen" - de hoofdelijke aansprakelijkheid van de particulier beperkt was tot het verschil tussen het Belgische tarief en het Duitse tarief, nl. 5%.

De interpretatie van hetzelfde artikel 51bis, §2 door het Hof van Cassatie was evenwel strikter: volgens laatstgenoemde verwijst de term "bijhorende belasting" uitsluitend naar de Belgische btw. De aansprakelijkheid heeft dientengevolge betrekking op de 21% Belgische btw en niet op het verschil tussen de verschillende tarieven.

Is dit arrest conform de Europese wetgeving?

Volgens de jurisprudentie van het Europees Hof van Justitie (EHvJ) zijn de Lidstaten gehouden tot naleving van de algemene beginselen van de communautaire rechtsorde, inclusief het rechtszekerheids- en het evenredigheidsbeginsel. In het bijzondere geval van de regeling voor de verkopen op afstand impliceert het arrest van het Hof onvoorwaardelijk aansprakelijkheidssysteem. Een particulier kan immers niet weten of zijn leverancier de drempel van €35.000 verkoop op afstand in België heeft overschreden. Welnu, dit aansprakelijkheidssysteem is in strijd met het door het EHvJ aanbevolen rechtszekerheids- en het evenredigheidsbeginsel.

Conclusie: voor particulieren en rechtspersonen die niet gehouden zijn tot periodieke aangiften, is de nodige waakzaamheid geboden wanneer ze goederen kopen bij een buitenlandse leverancier op wie de regeling voor de verkopen op afstand van toepassing zou kunnen zijn. Maar in het licht van de zin van de jurisprudentie van het EHvJ is het laatste woord hierover waarschijnlijk nog niet gezegd.

Nicolas Lemaire – VAT Department

Version française
Did you find this useful?