Article

Vlaamse Belastingdienst vs. schenking met voorbehoud van vruchtgebruik

KMO-update

Het zal u wellicht niet ontgaan zijn dat de Vlaamse Belastingdienst (opnieuw) een controversieel en fel bekritiseerd standpunt heeft ingenomen. Dit keer viseert de Vlaamse Belastingdienst de schenkingen van effecten of geldbeleggingen gedaan met voorbehoud van vruchtgebruik. Dergelijk schenkingen zijn een courante planningstechniek. In de praktijk wordt vaak beroep gedaan op een buitenlandse notaris om schenkbelasting te vermijden.

Voor deze schenkingen geldt een risicoperiode van 3 jaar (of 7 jaar voor familiale vennootschappen). Enkel indien de schenker overlijdt binnen de 3 (of 7) jaar na de schenking zal alsnog erfbelasting verschuldigd zijn. Bovendien zal bij het overlijden van de schenker het vruchtgebruik uitdoven, zodat de begiftigde de volle eigendom verwerft zonder betaling van erfbelasting.

Op 4 april 2016 maakte de Vlaamse Belastingadministratie een nieuw standpunt bekend. Daarin stelt ze dat er toch nog erfbelasting verschuldigd is indien schenking van effecten en geldbeleggingen plaatsvond met voorbehoud van vruchtgebruik en zonder betaling van Belgische schenkbelasting. Zelfs indien men de risicotermijn overleeft. Volgens het nieuwe standpunt zal deze schenking enkel vrij zijn van erfbelasting indien deze onderworpen werd aan schenkbelasting. Dit nieuwe standpunt is in strijd met de wet. In Wallonië en Brussel hanteert men nog steeds het oude standpunt.

Op 25 april 2016 heeft de Vlaamse Belastingdienst haar standpunt aangepast en de inwerkingtreding van het standpunt uitgesteld tot 1 juni 2016. Daarmee komt de Vlaamse Belastingdienst terug op haar eerder standpunt waarbij de nieuwe maatregel retroactief vanaf 1 september 2013 in werking zou treden. Velen leiden hier uit af dat alle schenkingen met voorbehoud van vruchtgebruik die nog plaatsvinden voor 1 juni 2016 hoe dan ook buiten schot blijven.

Ons inziens is dit niet noodzakelijk het geval. Het standpunt spreekt uitdrukkelijk over gesplitste inschrijvingen vanaf 1 juni 2016 en niet over een schenking vanaf 1 juni 2016. Telkens wanneer de zaakvervanging speelt (bijvoorbeeld door wederbelegging van de geschonken goederen) of wanneer er vruchten worden herbelegd is er opnieuw sprake van een gesplitste inschrijving, waarvan het bewijs niet kan geleverd worden overeenkomstig de voorwaarden van het standpunt.

Mogelijkheden voor de toekomst?

Schenkingen in volle eigendom voor een buitenlandse notaris kunnen nog steeds gebeuren. Om de inkomenszekerheid van de schenker te behouden, kan aan de schenking een last worden gekoppeld, om bijvoorbeeld jaarlijks een rente te betalen. Gebeurt die schenking voor een buitenlandse notaris moet men wel nog steeds rekening houden met de risicotermijn van 3 jaar. Wenst de schenker nog een zekere controle te behouden, kan er eventueel gewerkt worden met een bovenliggende burgerlijke maatschap.

Jonas Brutin – Legal Department

Gepubliceerd op 10/05/2016

Did you find this useful?