OOB-status woningcorporaties | Deloitte Nederland

Article

De nieuwe OOB-status zien als kans

OOB-status woningcorporaties

Sinds 1 januari 2020 worden woningcorporaties met meer dan 5.000 verhuureenheden (vhe) aangemerkt als ‘organisatie van openbaar belang’ (OOB). Deze status heeft grote gevolgen voor de jaarrekeningcontrole en de samenwerking met externe accountants. Maar het biedt ook voordelen. Aan woningcorporaties de uitdaging om hun nieuwe status te zien als een kans om de organisatie verder te brengen.

De zelfstandigheid van woningcorporaties staat de laatste jaren onder druk door aanvullende regelgeving, een verscherpt toezicht door de overheid en meer inspraak door huurders en gemeenten. De nieuwe OOB-status past volledig in deze trend. Er wordt nu nog strakker naar de interne organisatie en de interne beheersing gekeken. Het vraagt van uw accountant een controle met meer diepgang en dat zorgt helaas voor langere doorlooptijden en hogere kosten van de controle. Maar het biedt tegelijkertijd de mogelijkheid om efficiënter en effectiever te werken. De
komende jaren zal duidelijk worden welke corporaties in staat zijn deze
efficiencyslag te benutten.

Aanzienlijke gevolgen

Van de 350 woningcorporaties in ons land vallen sinds januari zo’n 140 corporaties onder de OOB-status. Zij moeten nu voldoen aan de nieuwe regelgeving, met aanzienlijke gevolgen. Zo moet er een strikte scheiding tussen controle en advies zijn. Het controlerende accountantskantoor mag geen adviesdiensten leveren aan de betreffende corporatie. De eindverantwoordelijke accountant moet na maximaal vijf jaar wisselen. En het accountantskantoor mag maximaal tien jaar de controleopdracht uitvoeren. OOB’s worden daardoor gedwongen planmatig na te denken over de aanbesteding van dienstverlening aan accountantskantoren. Is er volgend jaar een nieuw controlerend accountantskantoor nodig? Dan moet men dat traject tijdig in gang zetten. Bovendien zal er rekening gehouden moeten worden met eventuele adviesdiensten die gepland staan.van dienstverlening aan accountantskantoren

Aan de slag met interne beheersing

Een ander gevolg van de OOB-status is de uitgebreide controleverklaring. Dit betekent dat er meer informatie openbaar gemaakt zal worden, waaronder mogelijk ook tekortkomingen in de interne beheersing. Woningcorporaties moeten hier daarom mee aan de slag. Er moet in kaart gebracht worden hoe ver men is met de interne beheersing. Hoe staat het met het risicomanagementproces, de interne auditmaatregelen en de key controls? En wat kan er aangescherpt worden? Veel woningcorporaties onderschatten de gevolgen en mogelijkheden van de nieuwe OOB-regelgeving. Maar het is belangrijk de nieuwe regelgeving als een gezamenlijke verantwoordelijkheid van woningcorporaties en accountants te zien. De branche zal er uiteindelijk door professionaliseren.

 

Voorbeeldsituatie

Een woningcorporatie met OOB-status laat de jaarrekeningcontrole in 2020 door accountantskantoor Y doen. In datzelfde jaar wil de corporatie ook de implementatie van een nieuw financieel pakket laten begeleiden. Mag dit door accountantskantoor Y gedaan worden? Antwoord: Nee, de OOB-status vereist strikte scheiding tussen controle en advies. De woningcorporatie zal dus een keuze moeten maken en vooruit moeten denken. Wil men toch kantoor Y inzetten voor het adviestraject? Dan dienen de controletaken afgewikkeld te worden voor 31 december 2019.

Wat kan Deloitte voor u betekenen?

Om als accountantskantoor een woningcorporatie met OOB-status te mogen controleren, is een specifieke AFM-vergunning nodig. Slechts zes kantoren in Nederland hebben deze vergunning, waaronder Deloitte.

Om OOB’s op weg te helpen heeft Deloitte een OOB-scan ontwikkeld. Met deze scan wordt gekeken of de woningcorporatie voldoet aan de formele vereisten die volgen uit de OOB-status waaronder een eventuele dubbeling in dienstverlening door accountants en de toekomstige plannen daarin. Daarnaast wordt dieper ingegaan op het interne beheersingsproces. Heeft de woningcorporatie de processen op orde? Zijn de key controls benoemd en zijn deze afdoende om te zorgen voor een goede beheersing van dat proces? Past het geheel van interne beheersing in het risicomanagementproces? Deloitte kan helpen dit op te zetten, verder uit te rollen of te optimaliseren.

Deloitte heeft verder ruime ervaring in het visueel in kaart brengen van de processen met process mining. Deze techniek laat met behulp van software precies zien hoe processen gelopen zijn. Het maakt inzichtelijk waar uitzonderingen en uitschieters zich bevinden. Zo kan het gebeuren dat de toewijzing van woningen regelmatig een andere route volgt dan afgesproken. Hoe komt dit en hoe kan dit verbeterd worden?

Deloitte kan, wanneer wij niet de controlerende accountant zijn, ondersteunen met de aanvullende interne controle. We kunnen fysiek aanwezig zijn als onderdeel van de organisatie. Maar we kunnen ook workshops organiseren om het risicobewustzijn binnen de organisatie te vergroten, of laagdrempelig meedenken als sparringpartner. Kortom, woningcorporaties die sinds dit jaar aangemerkt zijn als OOB kunnen door Deloitte op alle mogelijke manieren gefaciliteerd worden.

Meer informatie?

Voor meer informatie over de dit onderwerp kunt u contact opnemen met Klaas Groenveld of Arjo Spaan.

Did you find this useful?