Hoe zzp’er zich verhoudt tot werknemer: minder pensioen, meer vermogen

Article

Hoe de zzp’er zich verhoudt tot werknemer: minder pensioen, meer vermogen​

Een onderzoek naar de opbouw van de pensioenvoorziening van zzp’ers in Nederland 

Zzp’ers hebben gemiddeld minder werkgeverspensioen opgebouwd dan werknemers. Maar zzp’ers hebben vaak wel flink meer vermogen opgebouwd dan werknemers. Deloitte’s State of the State onderzocht de opbouw van de pensioenvoorziening van zzp’ers in Nederland.

De bovenstaande conclusie resulteert in een tweezijdig beeld: als men het vermogen niet meetelt voor de oudedagvoorziening dan staan werknemers er beter voor dan zzp’ers. Dit beeld kantelt als het vermogen wordt opgeteld bij het gespaarde pensioen: dan staan zzp’ers er gemiddeld beter voor.

Nederland, zzp-land

Uit eerder onderzoek van het CBS blijkt dat steeds meer Nederlanders zzp’er worden. Nergens in Europa groeit het aandeel zzp’ers sneller dan in Nederland. Ook blijkt uit dit eerdere onderzoek dat een steeds kleiner deel van de zzp'ers geld opzij zet voor hun pensioen.

 

Compenseren zzp’ers het verminderde pensioensparen?

Nu blijkt dat zzp’ers nauwelijks sparen voor hun pensioen (op fiscaal gefaciliteerde wijze), gaat dit onderzoek in op pensioenvoorziening van zzp’ers. Hebben zij andere middelen om aan te wenden na hun pensioen? Denk aan: eerdere pensioenrechten, vermogen, of een partner die wel voor het pensioen heeft gespaard en waarop de zzp’er eventueel kan terugvallen.​

Om deze vraag te beantwoorden, is dit onderzoek ingedeeld in drie onderzoeksvragen: ​

Hebben zzp’ers…

1. Eerdere pensioenaanspraken gedaan bij eerdere arbeidsrelatie(s) bij werkgever(s)?

    Antwoord in het kort: in beperkte mate. Het verschil tussen zzp’ers en     werknemers wordt bovendien met elk leeftijdscohort groter.

2. Privé of bedrijfsvermogen?

    Antwoord in het kort: Ja, zzp’ers hebben gemiddeld flink meer vermogen (de     som van bezittingen en schuld) dan werknemers. Meer bezittingen en     vergelijkbare schuld.

3. Een partner met pensioen door (eerdere) arbeidsrelatie(s) bij werkgever(s)?

    Antwoord in het kort: In mindere mate dan werknemers.

 

Wie kan rekenen op een goede oude dag?

Ook is gekeken naar wie wel en wie niet kan rekenen op ‘een goede oude dag’. Als vuistregel wordt in dit onderzoek aangehouden dat men kan spreken van een goede oudedagvoorziening als na het pensioen maandelijks kan worden geleefd van minimaal 70% van het laatst ontvangen maandsalaris.

Uit deze data-analyse blijkt dat voor gemiddelde werknemers vlak voor de pensioenleeftijd geldt dat zij tijdens hun pensioen op een inkomen van 62% (excl. vermogen) / 80% (incl. vermogen) van hun laatst verdiende maandinkomen kunnen rekenen. Een gemiddelde zzp’er van vlak voor de pensioenleeftijd is op koers om na zijn pensioen maandelijks te kunnen leven van 51% (excl. vermogen) / 95% (incl. vermogen) van zijn of haar laatstverdiende maandinkomen.

 

Dé zzp’er bestaat niet

Dit onderzoek toont ook aan dat de groep zzp’ers zo diffuus is dat het eigenlijk geen hout snijdt om te spreken van ‘een gemiddelde zzp’er’. Het beeld verschilt dusdanig per sector dat in dit onderzoek ook een uitsplitsing is gemaakt op sectorniveau.

In de analyse worden zzp’ers in verschillende leeftijdscategorieën en sectoren meegenomen.

Download het onderzoek aan de rechterzijde om de resultaten in te zien.

 

Impact van COVID-19

Doordat COVID-19 een grote impact heeft gehad op bedrijven en daarmee op een grote groep zzp’ers leert dit onderzoek dat de aanwezige achterstand van pensioenopbouw van zzp’ers niet zal helpen in de financiële situatie van vele zzp’ers. Wel zien wij dat het grotere vermogen dat een groot deel van de zzp’ers heeft, dit verschil kan verkleinen. Het ‘tekort’ van gespaard pensioen kan voor een deel van de zzp’ers worden ingevuld met een relatief groot vermogen, mits dat vermogen ook beschikbaar is en blijft.

 

Een unieke combinatie van datasets​

Dit grootschalige onderzoek is uitgevoerd op basis van CBS-microdata, waarmee (geanonimiseerd) op persoonsniveau kan worden geanalyseerd hoe zzp’ers ervoor staan voor wat betreft hun oudedagvoorziening. Voor de data-analyse zijn datasets gekoppeld die inzicht bieden in pensioenaanspraken, inkomen en premies, banen en lonen, persoonskenmerken en vermogen. De onderzoeksverantwoording is in te zien via de rechterzijde.

 

Over State of the State​

Deloitte voerde dit onderzoek uit in het kader van State of the State: een actuele data-analyse van ons land op basis van open data. Het doel is beleidsmakers en organisaties van bruikbare inzichten te voorzien op het gebied van maatschappelijke kwesties als onderwijs, zorg, woningmarkt, arbeidsmarkt en (cyber)criminaliteit.

Did you find this useful?