Analizy

Umowa o pracę na czas określony – jak ograniczać niepożądane konsekwencje pułapek nowych przepisów Kodeksu Pracy?

Alert prawny  (17/2015)

Umowa o pracę na czas określony jest popularną formą zatrudnienia, zatem wielu pracodawców odczuje konsekwencje nadchodzących rewolucyjnych zmian przepisów Kodeksu Pracy. Zmiany te wejdą w życie 22 lutego 2016 r. i wpłyną na sytuację wielu pracodawców i pracowników, również tych, którzy zawarli umowy terminowe przed wejściem nowelizacji w życie.

Nowelizacja wprowadza m.in. ograniczenia co do maksymalnego czasu trwania oraz liczby zawieranych umów o pracę na czas określony, a także zmieni zasady wypowiadania, w tym okresy wypowiedzenia, takich umów. O zmianach tych pisaliśmy w Alercie prawnym pt. „Umowa o pracę na czas określony – fundamentalne zmiany”.

Zmiany mogą mieć duży wpływ na politykę kadrową wielu firm, zwłaszcza tych, które opierają swój model działania na umowach terminowych.

Nowelizacja dotyczy także umów o pracę na czas określony zawartych wcześniej

Co istotne, nowe przepisy znajdą zastosowanie nie tylko do umów o pracę na czas określony zawieranych od 22 lutego 2016 r., ale także do przeważającej liczby umów obowiązujących w tej dacie, mimo iż zostały one zawarte w oparciu o wcześniej obowiązujące przepisy.

Umowa o pracę na czas określony – na co zwrócić uwagę?

Zarówno powyższe, jak i dość duży stopień skomplikowania i kazuistyczność przepisów przejściowych powoduje, że ocena skutków wejścia w życie nowej regulacji może w konkretnych przypadkach okazać się zadaniem trudnym, nastręczającym pracodawcom kłopotów.

Poniżej przedstawiamy przykładowe pułapki, które mogą czekać na pracodawców w związku z wejściem w życie nowych przepisów.

Automatyczne wydłużenie okresu wypowiedzenia umowy o pracę na czas określony zawartej przed 22 lutego 2016 r.

W stosunku do niektórych umów o pracę na czas określony zawartych przed 22 lutego 2016 r. i wciąż obowiązujących w tym dniu możliwe będzie automatyczne wydłużenie okresu ich wypowiedzenia.

Jest tak, ponieważ zgodnie z nowelizacją przy wypowiadaniu umów o pracę na czas określony trwających w dniu 22 lutego 2016 r., które zgodnie z obecnymi przepisami mogłyby być wypowiadane (tzn. były zawarte na okres dłuższy niż 6 miesięcy i przewidziano w nich możliwość rozwiązania za 2-tygodniowym wypowiedzeniem) stosuje się nowe, wydłużone okresy wypowiedzenia (tj. 2 tygodnie, 1 miesiąc lub 3 miesiące, w zależności od okresu zatrudnienia u pracodawcy). W takiej jednak sytuacji okres zatrudnienia implikujący długość okresu wypowiedzenia liczony będzie począwszy od dnia 22 lutego 2016 r., tj. od daty wejścia w życie nowelizacji.

Automatyczne wydłużenie okresu wypowiedzenia będzie miało istotne implikacje. Przykładowo, wypowiadając umowę trzeba będzie wziąć pod uwagę przede wszystkim przepisy Kodeksu Pracy, a nie umowną klauzulę o 2-tygodniowym okresie wypowiedzenia.

Automatyczne przekształcenie umowy o pracę na czas określony zawartej przed 22 lutego 2016 r. w umowę na czas nieokreślony

W stosunku do niektórych umów o pracę na czas określony zawartych przed 22 lutego 2016 r. i wciąż obowiązujących w tym dniu możliwe będzie ich przekształcenie w umowę o pracę na czas nieokreślony z mocy samego prawa, w razie przekroczenia limitów czasowych dla umów o pracę na czas określony wprowadzonych nowelizacją.

Zgodnie z nowelizacją, do umów o pracę na czas określony trwających w dniu 22 lutego 2016 r., stosuje się znowelizowany art. 251 Kodeksu Pracy wprowadzający limity czasowe (maksymalnie 33 miesiące trwania) i ilościowe (maksymalnie 3 umowy) zawieranych umów. Jednocześnie, w przypadku takich umów limity te, co do zasady, będą liczone począwszy od dnia wejścia w życie nowelizacji, tzn.:

  • do maksymalnego, 33-miesięcznego okresu zatrudnienia wliczać się będzie okres zatrudnienia na podstawie umowy o pracę na czas określony przypadający od dnia wejścia w życie nowelizacji,
  • umowa trwająca w dniu wejścia w życie nowelizacji jest uważana, w zależności od okoliczności, za pierwszą lub drugą umowę w rozumieniu znowelizowanego Kodeksu Pracy (od tego rozwiązania przepisy przejściowe wprowadzają pewien wyjątek).

W przypadku długoterminowych umów o pracę trwających w dniu wejścia w życie nowelizacji mogłoby dojść do przekształcenia umowy terminowej w umowę o pracę na czas nieokreślony z mocy prawa, bez względu na wolę stron wyrażoną w momencie zawierania umowy.

Wątpliwości dotyczące umów o pracę na czas określony zawieranych od 22 lutego 2016 r.

Pewne wątpliwości mogą powstać również w odniesieniu do ustalania długości okresów wypowiedzenia, a nawet rodzaju zawieranej umowy w przypadku umów o pracę na czas określony zawieranych już po wejściu w życie nowelizacji, tj. od 22 lutego 2016 r.

Przepisy przejściowe nie zawierają szczegółowej regulacji wyjaśniającej czy w przypadku zwierania umów o pracę na czas określony od 22 lutego 2016 r. przy określaniu długości okresu wypowiedzenia oraz określaniu czy limity czasowe i ilościowe nie zostały przekroczone, należy wziąć pod uwagę także okresy zatrudnienia danego pracownika u tego samego pracodawcy zakończone przed wejściem w życie nowelizacji (np. umowy o pracę na czas określony rozwiązane przed 22 lutego 2016 r.).

Zatem nie można jednoznacznie wykluczyć, że w razie zawierania umów o pracę na czas określony od 22 lutego 2016 r. konieczne może okazać się wzięcie pod uwagę całej historii zatrudnienia pracownika u danego pracodawcy.

Umowa o pracę na czas określony – jak ograniczać niepożądane konsekwencje pułapek nowelizacji Kodeksu Pracy?

Pracodawcy, którzy w ramach swojej polityki kadrowej stosują umowy terminowe powinni przygotować się do zmian wprowadzanych nowelizacją. Istnieją bowiem mechanizmy, które pozwolą pracodawcom uchronić się przynajmniej przed niektórymi pułapkami związanymi z jej wejściem w życie.

Przykładowo, nowelizacja przewiduje wyjątki od konieczności stosowania limitów czasowych i ilościowych dla umów o pracę na czas określony w pewnych uzasadnionych przypadkach (np. umów na zastępstwo). Wyjątki te, jak się wydaje, mogą znaleźć zastosowanie także do umów zawartych przed wejściem w życie nowelizacji.

Ze względu na istotność zmian wprowadzonych nowelizacją i wspomniane już skomplikowanie przepisów przejściowych, temat wpływu nowych przepisów na politykę kadrową pracodawców, w tym na istniejące umowy o pracę, jest dosyć rozbudowany i wymaga bardziej kompleksowego omówienia.

Seminarium: Umowa o pracę na czas określony – fundamentalne zmiany

Warszawa, 26 stycznia 2016 r., godz. 10:00

 

Osoby zainteresowane omawianym w tym alercie tematem serdecznie zapraszamy do udziału w seminarium „Umowa o pracę na czas określony – fundamentalne zmiany”, na którym omówione zostaną m.in. zasady stosowania nowych przepisów i potencjalne obszary pozwalające pracodawcom kontrolować wpływ zmian wprowadzonych nowelizacją na ich działalność.

Wypowiedzenie umowy na czas określony po nowelizacji Kodeksu Pracy | Komentarz prawny

Marcin Sękowski o nowych zasadach wypowiadania umów o pracę na czas określony od 22 lutego 2016 r. Więcej na temat zmian Kodeksu Pracy w Alertach prawnych Kancelarii Deloitte Legal.

Subskrybuj "Alerty prawne"

Otrzymuj powiadomienia na e-mail o nowych Alertach prawnych Deloitte Legal

Czy ta strona była pomocna?

Powiązane tematy