Najnowsze trendy w kontroli JPK_VAT

Analizy

Najnowsze trendy w kontroli JPK_VAT

MF identyfikuje transakcje z podmiotami niezarejestrowanymi

taxCube news 5/2017

Ministerstwo Finansów wykorzystuje ANALIZATOR_JPK do zautomatyzowanej kontroli plików JPK_VAT i wskazuje potencjalne błędy. Resort nakłada na podatników obowiązek bieżącej weryfikacji kontrahentów. Rośnie wymóg należytej staranności przy wyborze partnerów biznesowych.

Ostatni rok dostarczył Ministerstwu Finansów obszerny materiał do automatycznej analizy danych podatkowych. Duzi przedsiębiorcy już dziewięć razy złożyli plik JPK_VAT, a małe i średnie firmy raportowały swoje dane podatkowe w formacie XML już trzykrotnie. Zgodnie z zapowiedziami, resort finansów rozpoczął analizę zgromadzonych danych, jednak kierunki tej analizy są nieco szersze, niż mogłoby to wynikać z kształtu dotychczasowych kontroli VAT.

Porównanie z deklaracją VAT-7 i „kontrola krzyżowa”

W najnowszym komunikacie Ministerstwo Finansów poinformowało, że przeprowadziło weryfikację plików JPK_VAT za luty 2017 r. przy użyciu narzędzia ANALIZATOR_JPK. W wyniku tej analizy, zidentyfikowano trzy rodzaje niezgodności.

Po pierwsze, analiza doprowadziła do wykazania rozbieżności w przekazanych plikach JPK_VAT i deklaracjach złożonych za tożsamy okres. Płyną z tego następujące wnioski:

1. Wbrew wątpliwościom, czy tak podstawowy test będzie wykonywany przez MF, ANALIZATOR_JPK bada zgodność plików JPK_VAT z deklaracjami VAT-7.

2. Choć wydawać by się mogło, że plik JPK_VAT zawsze uzgadnia się z deklaracją VAT-7, analiza wykazuje, że nawet w tym obszarze pojawiają się błędy.

Ponadto, resort finansów wskazał w ww. komunikacie, że ANALIZATOR_JPK wykrył rozbieżności co do kwot transakcji wykazanych przez kontrahentów w plikach JPK_VAT. Oznacza to, że:

3. Ministerstwo Finansów wykorzystuje numery NIP kontrahentów również do prowadzenia kontroli krzyżowej, czyli porównania kwot wykazanych w plikach JPK_VAT z tymi, jakie wykazali kontrahenci.

Wydaje się, że w ramach tego ostatniego testu, mogą być również identyfikowane przypadki rozbieżności pomiędzy danymi dostawcy i nabywcy, polegające na tym, że w plikach JPK_VAT za ten sam okres sprawozdawczy, u jednej strony transakcji dana faktura występuje, a u drugiej strony – nie występuje. Należy w tym miejscu podkreślić, że takie zidentyfikowane przypadki wcale nie muszą oznaczać błędu w rozliczeniach u jednej stron (np. faktura sprzedaży ujęta przez dostawcę w lutym według daty sprzedaży, może być przez nabywcę ujęta dopiero w momencie jej otrzymania, co może nastąpić w marcu albo miesiącach późniejszych).

Obowiązek weryfikacji kontrahentów

Obowiązek wykazania w pliku JPK_VAT numeru identyfikacji podatkowej okazuje się obecnie jednym z najważniejszych elementów elektronicznego raportowania VAT.

Ministerstwo Finansów wskazało w najnowszym komunikacie, że ANALIZATOR_JPK wykrył przypadki uwzględniania w plikach JPK_VAT zakupowych faktur VAT wystawionych przez podmioty, które nie posiadają statusu czynnego podatnika w podatku od towarów i usług. Z tego stwierdzenia wpłyną następujące wnioski:

4. Narzędzie do automatycznej analizy plików JPK_VAT ANALIZATOR_JPK posiada połączenie z bazą podatników VAT czynnych.

5. Ministerstwo Finansów już teraz dokonuje automatycznej i bieżącej analizy transakcji w plikach JPK_VAT, która zmierza do wytypowania transakcji dokonanych z podmiotami, które nie są zarejestrowane jako czynni podatnicy VAT.

Zgodnie z zapowiedziami Ministerstwa Finansów, do podatników, u których stwierdzono ww. nieprawidłowości zostaną skierowane pisma z wezwaniem do złożenia wyjaśnień.

Nowy wymiar należytej staranności

W odpowiedzi na interpelację poselską z dnia 5 kwietnia 2017 r. resort finansów potwierdził, że w pierwszym kwartale 2017 r. naczelnicy urzędów skarbowych dokonali wykreślenia z rejestru podatników VAT 36 070 podmiotów.

Podkreślenia wymaga fakt, że wykreślenie z rejestru podatników VAT wywołuje skutki nie tylko dla tego podatnika, ale również dla jego kontrahentów. Faktury wystawione przez podmiot nieistniejący rodzą szereg konsekwencji:

  • brak prawa do obniżenia wykazanego w nich podatku przez podatnika, który otrzymał taką fakturę;
  • ryzyko sankcji w wysokości 100% zawyżenia podatku VAT do odliczenia, w przypadku uznania przez organy podatkowe, że kontrahent (dostawca) nie istnieje,
  • dodatkowe zobowiązanie podatkowe na skutek uznania, że stosowanie mechanizmu odwróconego obciążenia było niezasadne (jeżeli nabywca nie jest podatnikiem VAT czynnym)
  • brak prawa do zastosowania stawki 0% dla WDT (jeżeli nabywca nie jest zarejestrowany jako podatnik podatku od wartości dodanej, tj. nie figuruje w bazie VIES).

Fiskus nie informuje podatników o wykreśleniu z rejestru. Pojawiają się co prawda pierwsze wyroki sądów administracyjnych wskazujące na konieczność wydania decyzji administracyjnej, na mocy której nastąpi wykreślenie z rejestru podatników VAT. Niemniej jednak obecnie MF nie planuje zmian w tym zakresie.

Tym bardziej istotna jest dokładna i regularna weryfikacja rejestracji kontrahentów jako podatników VAT lub VAT-UE. Wobec dynamicznych zmian w statusie przedsiębiorców, sprawdzenie należałoby przeprowadzić przy okazji każdej transakcji - kontrahent, który wczoraj był zarejestrowanym podatnikiem VAT, dziś już może nim nie być.

Weryfikacji można dokonać za pomocą platformy udostępnionej przez Ministerstwo Finansów, bazę VIES udostępnioną przez Komisję Europejską (na której można sprawdzić rejestrację jako podatnik VAT-UE) oraz wysyłając pisemne zapytanie do Ministerstwa Finansów.

Powyższe sposoby weryfikacji są jednak czasochłonne. Platformy MF i KE umożliwiają jednoczesne sprawdzenie tylko jednego kontrahenta. Masowa weryfikacja jest jednak możliwa przy użyciu odpowiednich programów komputerowych.

Poznaj taxCube ™

Kompleksowe rozwiązanie do automatyzacji podatków.

Dowiedz się więcej

Subskrybuj "taxCube news"

Subskrybuj na e-mail powiadomienia o nowych wydaniach tego biuletynu.

Czy ta strona była pomocna?