Article

Jules vraagt zich af wat er zal gebeuren op de dag dat hij sterft

Vermogensplanning aan de hand van een voorbeeld

Situatie

Jules en Juliette hebben twee kinderen.

Als Jules overlijdt zonder een testament op te maken, gaat het vruchtgebruik van zijn nalatenschap naar zijn vrouw en de blote eigendom elks voor de helft naar zijn twee kinderen.

Hoe verloopt dit in andere gezinssituaties?

Wie erft wat afhankelijk van de gezinsconfiguratie?

In geval van overlijden van een persoon is er een wettelijke erfopvolging via zogenaamde ordes die bepaalt welke personen tot de nalatenschap worden geroepen. Binnen de ordes komt diegene die het dichtst staat tot de erflater tot de nalatenschap. Indien er slechts neven en nichten (kinderen van een oom of een tantes) tot de nalatenschap komen, komt de nalatenschap niet aan de familie, maar aan de staat toe.

1. De eerste orde omvat de afstammelingen. Dit zijn ofwel de kinderen ofwel de kleinkinderen mocht een van de kinderen reeds vooroverleden zijn. De nalatenschap wordt in gelijke delen verdeeld onder de (klein)kinderen. Als een kind vooroverleden is, komen zijn eigen kinderen via plaatsvervanging tot de nalatenschap. Zij erven dan het gedeelte dat hun ouder zou hebben ontvangen.

2. De tweede orde omvat broers en zussen en ouders. De ouders behoren enkel tot de tweede orde als er broers en zussen zijn. Bij afwezigheid van broers en zussen behoren de ouders tot de derde orde.

De ouders erven elk een kwart van het vermogen, de rest wordt verdeeld over alle broers en zussen. Als er maar één ouder is, erft hij of zij een kwart en de broers en zussen samen ¾.

3. De derde orde omvat de ascendenten (ouders bij afwezigheid van broers en zussen, grootouders, ...). Bij het bereiken van de derde orde is er een speciaal mechanisme, genaamd de kloving, dat bestaat uit het verdelen van de nalatenschap in twee gelijke delen tussen de moeder- en de vaderlijke nakomelingen van de overledene.

Bijvoorbeeld, wanneer een persoon overlijdt en geen kinderen, noch broers of zussen, maar wel een moeder en vier grootouders nalaat, dan gaat de helft van de nalatenschap naar de moeder en andere helft naar de grootouders aan vaderskant (elk voor 1/4.).

4. De vierde orde omvat alle zijverwanten, met uitzondering van de (half)broer(s) en/of (half)zus(sen) en hun afstammelingen. Concreet zijn dit dus de ooms, tantes, neven en nichten van de erflater.

5. Voorbij de neven en nichten erft men niet.

Wanneer er een echtgenoot tot de nalatenschap komt, erft de echtgenoot het vruchtgebruik van de nalatenschap, waardoor bovenstaande regels slechts betrekking hebben op de blote eigendom. Als de echtgenoten geen kinderen hebben, erft de echtgenoot de volle eigendom van het gemeenschappelijk vermogen en het vruchtgebruik van de eigen goederen van de overleden echtgenoot. De regels 3 en 4 zijn niet van toepassing wanneer er geen ouders, noch broers of zussen zijn. In dat geval komt de hele nalatenschap toe aan de langstlevende echtgenoot.

Binnen bepaalde grenzen kan men van deze regels afwijken en de nalatenschap toekennen op een andere wijze.

Hoe kunnen we u concreet helpen?

  • Advies bij de wens om af te wijken van bovenstaande regels
  • Tips om de verschuldigde successierechten te verminderen
  • Opstellen van schenkingsaktes
  • Opstellen van een testament

Heeft u een vraag? Heeft u advies nodig? Aarzel niet om contact op te nemen met ons team. 

Did you find this useful?