Analizy
Projekt regulacji dot. monitorowania drogowego przewozu towarów
Ekspres Akcyzowy 16/2016 | 6 grudnia 2016 r.
Na stronach Rządowego Centrum Legislacji został opublikowany projekt ustawy o systemie monitorowania drogowego przewozu towarów. Projektowane przepisy zakładają objęcie niektórych towarów (w tym przede wszystkim niektórych wyrobów akcyzowych) szczególnym nadzorem podczas ich przewozu drogowego. W obecnym brzmieniu projektu (datowanym na 9 listopada 2016 r.) zakłada się wejście w życie nowych przepisów z dniem 1 stycznia 2017 r. (z wyłączeniem przepisów o monitoringu środków transportu za pomocą urządzeń GPS, które mają wejść z dniem 1 lipca 2017 r.). Obecnie prace nad projektem znajdują się na etapie konsultacji międzyresortowych.
Przyczyny planowanych zmian
Zgodnie z uzasadnieniem do projektu ustawy omawiane przepisy mają stanowić komplementarną część tzw. „pakietu paliwowego” – zmian w przepisach prawa energetycznego, przepisach akcyzowych i przepisach VAT mających, w założeniu projektodawców, uszczelnić Polski system podatkowy (tj. w szczególności ograniczyć „szarą strefę” na rynku paliwowym przeciwdziałając jednocześnie wyłudzeniom podatku VAT i podatku akcyzowego). Wprowadzenie monitorowania drogowego przewozu niektórych towarów ma dać praktyczne narzędzia do egzekwowania regulacji wprowadzonych w „pakiecie paliwowym”. Podobne przepisy funkcjonują obecnie na Węgrzech i w Portugalii.
Nowe obowiązki
Projektowane przepisy zakładają objęcie transportu drogowego niektórych towarów systemem kontroli przewozu (obejmującym m. in. monitoring GPS środków transportu). System kontroli ma polegać na przesyłaniu przez podmioty wysyłające, odbierające oraz osoby kierujące środkami transportu raportów zawierających informacje o przewożonych towarach. Dodatkowo, w środkach transportu przewożących towary objęte obowiązkiem monitorowania powinny zostać zamontowane odpowiednie lokalizatory GPS. Zmiany dotyczą zarówno transportu krajowego jak i odcinka transportu międzynarodowego odbywającego się na terenie Polski.
W projekcie rozporządzenia wykonawczego do ww. ustawy, wprowadzono listę towarów objętych monitorowaniem. Z projektowanych regulacji wynika, że obowiązkowi monitorowania będą podlegać m.in.:
- alkohol etylowy poza procedurą zwolnienia z akcyzy i nieoznaczony znakami akcyzy np. alkohol skażony przemieszczany w zwolnieniu z akcyzy,
- paliwa silnikowe,
- oleje smarowe i preparaty smarowe,
- niektóre rozpuszczalniki i rozcieńczalniki,
- odmrażacze na bazie alkoholu
jeżeli
- wartość (w danym transporcie) przekracza 100 tys. zł,
- masa (brutto) przekracza 500kg,
- wolumen przekracza 500 litrów, lub
- przewożone są środkiem transportu o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony.
Obowiązku monitowania ww. wyrobów nie stosuje się, gdy ww. wyroby są objęte procedurą zawieszenia poboru akcyzy lub procedurami celnymi – tranzytu, składowania, odprawy czasowej lub przetwarzania.
Dodatkowo, zgodnie z projektem kontroli ma podlegać alkohol całkowicie skażony w przesyłkach pow. 500 litrów oraz susz tytoniowy bez względu na wielkość przesyłki.
Projektowane przepisy przewidują dotkliwe sankcje dla podmiotów zobowiązanych do zgłaszania przewozu kontrolowanych towarów (przewoźników, wysyłających, odbierających), które nie spełnią obowiązków związanych z monitorowaniem – w tym m. in. zatrzymanie środków transportu wraz z towarami, kary pieniężne (sięgające do 46% wartości przesyłki netto) i inne.
Praktyczne konsekwencje planowanych zmian
W naszej ocenie, w obecnym brzmieniu proponowane zmiany mogą znacząco wpłynąć na działalność podmiotów dokonujących obrotu towarami podlegającymi kontroli oraz podmiotów prowadzących działalność transportową w odniesieniu do tego typu towarów. Projektowane przepisy nakładają dodatkowe obowiązki na te podmioty, których realizacja może wymagać m.in. zmian w obecnych procedurach logistycznych, przeprowadzenia odpowiednich szkoleń dla pracowników, zmian umów ze spółkami świadczącymi usługi transportowe itd.
Uwagi zgłoszone w ramach konsultacji międzyresortowych
W dniu 30 listopada 2016 r. na stronach Rządowego Centrum Legislacji pojawiły się liczne pisma wniesione w trybie konsultacji międzyresortowych. Wspomniane pisma zawierają uwagi do projektowanych zmian, w których konsultowane resorty wskazały liczne problemy jakie mogą wiązać się z wejściem w życie projektowanych zmian w obecnym kształcie. Konsultowane podmioty wskazywały m. in. brak odpowiedniej oceny skutków proponowanych zmian, zbyt krótki termin na wejście w życie przepisów, brak doprecyzowania definicji podmiotów objętych obowiązkami raportowania, brak formalnych konsultacji społecznych, możliwą niezgodność z przepisami międzynarodowymi (m. in. konwencja ADR), formalne błędy legislacyjne etc.
W naszej ocenie, znaczna ilość uwag wniesionych przez poszczególne konsultowane podmioty może wpłynąć na kształt i termin wejścia w życie proponowanych przepisów.
Co dalej?
Na ten moment trudno określić czy projektowane przepisy wejdą w życie zgodnie w pierwotnie zakładanej dacie. Niemniej podmioty zainteresowane kształtem przyszłych regulacji dotyczących monitorowania drogowego przewozu towarów powinny przeanalizować potencjalny wpływ proponowanych przepisów w ich obecnym brzmieniu na swoją działalność. Będziemy Państwa informować o przebiegu prac nad tym projektem.
![Ewidencja akcyzowa - przepisy przejściowe](/content/dam/Deloitte/pl/Images/promo_images/pl_Ekspres-Akcyzowy_700x700.png)