Artykuł
Ceny transferowe w samorządach – kiedy powstanie obowiązek?
Newsletter „Strefa samorządu – podatki i prawo w JST” (16/2024) | 27 czerwca 2024 r.
Do końca października 2024 wybrane spółki komunalne będą zobowiązane dowieść rynkowego charakteru realizowanych transakcji, sporządzenia lokalnej dokumentacji cen transferowych oraz złożenia formularza TPR.
Co wynika z ustawy?
Co do zasady spółki gminne korzystają ze zwolnienia z obowiązków dokumentacyjnych w zakresie cen transferowych. Wynika to z art. 11n ust. 1 pkt 5 ustawy o CIT, zgodnie z którym obowiązek sporządzenia dokumentacji cen transferowych nie będzie miał zastosowania w przypadku, gdy powiązania wynikają wyłącznie z powiązania ze Skarbem Państwa lub jednostkami samorządu terytorialnego lub jego związkami.
Uwaga na powiązania osobowe!
Co ważne, wskazane powyżej zwolnienie dotyczy wyłącznie przypadków, w których powiązania mają jedynie charakter kapitałowy, tj. są następstwem udziałów posiadanych w kapitale zakładowym spółki komunalnej lub praw głosu w organach kontrolnych, stanowiących lub zarządzających takiej spółki.
Zapisz się do Strefy samorządu
Subskrybuj na e-mail powiadomienia o nowych wydaniach tego biuletynu.
open in new window Zarejestruj sięZwolnienie nie znajduje zatem zastosowania, w sytuacji, gdy poza powiązaniami kapitałowymi pomiędzy jednostkami samorządu wystąpią także powiązania osobowe.
Stanowisko to zostało potwierdzone licznymi indywidulanymi interpretacjami podatkowymi, m.in:
- 0111-KDIB1-2.4010.831.2022.2.AW;
- 0111-KDIB1-1.4010.5.2021.3.MF;
- 0111-KDIB1-2.4010.517.2020.1.AK.
Do analogicznych wniosków w tym zakresie doszedł także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, który w wyroku z dnia 16 listopada 2021 r. (sygn. I SA/Gd 850/21) potwierdził, że powiązania osobowe istniejące pomiędzy gminą a spółką komunalną wykluczają możliwość skorzystania ze zwolnienia dokumentacyjnego, o którym mowa w art. 11n ust. 1 pkt 5 ustawy o CIT, gdyż dotyczy ono jedynie przypadku, gdy powiązania wynikają wyłącznie z powiązania ze Skarbem Państwa (lub jednostkami samorządu terytorialnego, lub ich związkami).
Jakie kroki podjąć?
Przed podjęciem decyzji o skorzystaniu ze zwolnienia warto przeprowadzić kompleksową weryfikację wszystkich rodzajów powiązań, które mogą wystąpić pomiędzy stronami transakcji. Celem takiego działania jest ustalenie, czy występują powiązania osobowe, więc sytuacja, w której spółka gminna jest powiązana z inną spółką lub gminą poprzez osoby fizyczne wywierające znaczący wpływ na działalność tych podmiotów.
W tym kontekście szczególną uwagę należy zwrócić na osoby fizyczne, które zajmują kierownicze stanowiska w podmiotach będących stronami transakcji. W praktyce będą to przede wszystkim następujące sytuacje:
- łączenia przez jedną osobę funkcji kontrolnych i zarządczych (np. wójt gminy, skarbnik, zastępca, członek rady nadzorczej itp.) w obu podmiotach dokonujących wspólnych transakcji oraz
- gdy małżonkowie lub bliscy krewni (do drugiego stopnia) tych osób pełnią funkcje kontrolne i zarządcze w co najmniej jednym podmiocie.
Dopiero szczegółowa analiza powiązań osobowych powinna zdecydować o skorzystaniu z omawianego zwolnienia dokumentacyjnego oraz raportowania w zakresie cen transferowych.
Należy mieć na uwadze, że niedopełnienie wymienionych wyżej obowiązków w zakresie cen transferowych wiąże się z istotnymi sankcjami, w tym na gruncie odpowiedzialności karnej skarbowej osób fizycznych, która w tym przypadku może dotyczyć osób odpowiedzialnych za kwestie podatkowe (finansowe) w wymienionych podmiotach, w szczególności członków zarządu oraz rad nadzorczych spółek komunalnych.
Rekomendowane strony
Ceny transferowe w pigułce – kluczowe pojęcia i najważniejsze obowiązki dla podatników
Czym są ceny transferowe oraz kto i jak powinien je stosować? Praktycznie tłumaczymy istotę zagadnienia, ze wskazaniem najistotniejszych terminów na realizację obowiązków TP za 2022 r.